[hadith]الزکاة:
ثُمَّ إِنَّ الزَّکَاةَ جُعِلَتْ مَعَ الصَّلَاةِ قُرْبَاناً لِأَهْلِ الْإِسْلَامِ، فَمَنْ أَعْطَاهَا طَیِّبَ النَّفْس بهَا فَإِنَّهَا تُجْعَلُ لَهُ کَفَّارَةً وَ مِنَ النَّارِ حِجَازاً وَ وِقَایَةً
؛
فَلَا یُتْبعَنَّهَا أَحَدٌ نَفْسَهُ وَ لَا یُکْثِرَنَّ عَلَیْهَا لَهَفَهُ
،
فَإِنَّ مَنْ أَعْطَاهَا غَیْرَ طَیِّب النَّفْس بهَا یَرْجُو بهَا مَا هُوَ أَفْضَلُ مِنْهَا، فَهُوَ جَاهِلٌ بالسُّنَّةِ، مَغْبُونُ الْأَجْرِ، ضَالُّ الْعَمَلِ، طَوِیلُ النَّدَمِ.[/hadith]
جلوه تاریخ درشرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید، ج 5، ص54
همچنین در فضیلت زکات واجب و صدقه مستحبی روایات بسیار وارد شده است و اگر هیچ چیز نمی بود جز اینکه خداوند متعال در بیشتر آیات که از نماز سخن به میان آورده است زکات را هم قرین آن قرار داده است در فضیلت آن کافی بود. بریده اسلمی روایت می کند که پیامبر (ص) فرمود «هیچ قومی از پرداخت زکات کوتاهی نمی کند مگر اینکه خداوند باران را از آنان باز می دارد.»
پیامبر (ص) به یکی از زنان خویش فرمود لاشه گوسپندی را بر فقرا تقسیم کند. آن زن گفت: ای رسول خدا، از آن چیزی جز گردنش باقی نماند. فرمود «همه آن باقی ماند جز گردنش». شاعری همین معنی را گرفته و چنین سروده است. «بر آنچه از مالش در راه خدا از دست رفته است می گرید و حال آنکه فقط همان باقی مانده است».
