[hadith]وَ قَالَ (علیه السلام): إِنَّ لِلْقُلُوب شَهْوَةً وَ إِقْبَالًا وَ إِدْبَاراً، فَأْتُوهَا مِنْ قِبَلِ شَهْوَتِهَا وَ إِقْبَالِهَا، فَإِنَّ الْقَلْبَ إِذَا أُکْرِهَ عَمِیَ.[/hadith]
جلوه تاریخ درشرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید، ج 8، ص4
انّ للقلوب شهوة و اقبالا، و ادبارا، فاتوها من قبل شهوتها و اقبالها، فان القلب اذا أکره عمی. «دلها را آرزو و خواسته ای است و روی آوردنی و پشت کردنی، دلها را هنگامی به کار گیرید که خواهان است و روی در کار، که دل چون به کاری مجبور شود، کور می گردد.»
ابن ابی الحدید در شرح این سخن می گوید: قلب هم اندامی از اندامهای انسان است و مانند دیگر اندامها گاه خسته می شود و گاه آسوده است، و چون وظیفه اصلی قلب ادراک است، هرگاه خسته شود از کار ویژه خود که ادراک است باز می ماند و این همان کوری قلب است.
