[hadith]وَ قَالَ (علیه السلام): یَا ابْنَ آدَمَ، مَا کَسَبْتَ فَوْقَ قُوتِکَ، فَأَنْتَ فِیهِ خَازنٌ لِغَیْرِکَ.[/hadith]
جلوه تاریخ درشرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید، ج 8، ص3
یا بن آدم، ما کسبت فوق قوتک، فانت فیه خازن لغیرک. «آی آدمی زاده، آنچه بیش از روزی خود به دست آوردی همانا که در آن گنجور دیگری هستی.»
این معنی را یکی از شاعران گرفته و چنین سروده است: چه شده است که می بینمت به تمام روزگارت جمع می کنی، ای بی پدر آیا برای شوهر آینده همسرت گرد می آوری.
حسن بصری از عبد اللّه بن اهتم در بیماری که به مرگ او منجر شد، عیادت کرد. عبد اللّه شروع به نگاه کردن صندوقی که کنار خانه بود کرد و به حسن بصری گفت: ای ابا سعید در این صندوق صد هزار درهم است که نه زکاتش پرداخت شده است و نه با آن رعایت پیوند خویشاوندی شده است. حسن گفت: مادرت بر سوگت بگرید پس به چه منظوری فراهم ساخته ای؟ گفت: از بیم روزگار و ترس ستم سلطان و بیشی طلبی نسبت به برادران. عبد الله بن اهتم مرد، حسن بصری به تشییع جنازه اش آمد و چون او را به خاک سپردند، دست بر هم زد و گفت: این مرد را شیطانش به سرگردانی افکند و او را از بیم روزگار و سلطان و فزون خواهی برادرانش در آنچه خدایش به او امانت داده بود بر حذر داشت و او آن را اندوخته ساخت و سپس اندوهگین و افسرده بدون اینکه زکاتی بدهد یا رعایت پیوند خویشاوندی کند از آن برون شد. حسن سپس روی به وارثان او کرد و گفت: گوارا بخور که این مال به حلال در اختیار تو قرار گرفت و مبادا که بر تو وبال شود، این مال از کسی به دست تو رسید که آن را گرد آورد و سخت حفاظت کرد و به شدّت از هزینه آن خودداری کرد. برای فراهم ساختن آن امواج سهمگین دریاها و بیابانهای خطرناک را درنوردید، از راه باطل آن را جمع کرد و از راه حق آن را باز داشت. در زندگی خویش از آن سودی نبرد و پس از مرگش او را زیان رساند. آن را جمع و نگهداری کرد و استوار داشت تا روز قیامت که روز اندوههاست، و بزرگترین حسرتها آن است که مال خود را در ترازوی دیگری ببینی، بدین معنی که تو در مورد اموالی که خداوند از روزی خود به تو ارزانی فرمود بخل و امساک ورزیدی و آن را در راه فرمانبرداری از خدا هزینه نکردی و برای دیگری اندوختی و او آن را در راه رضایت خدای خود هزینه کرد. چه حسرت بزرگی که زدوده نمی شود و از چه رحمت بزرگی باز می ماند، «الَّذینَ إِذا أَصابَتْهُمْ مُصِیبَةٌ قالُوا إِنَّا لله ... ».
